نووسینێکم لە ماڵپەڕێکی عەرەبی بەرچاو کەوت بە ناونیشانی “کوردستان ئاوڕ لە کێشە پێکهاتەییەکانی خۆی ناداتەوە؛ بەبێ حکوومەت و پەرلەمان و دامەزراوەی کۆکەرەوە”. لە نووسینی سامان نوح، موچڕکێک بە لەشمدا هات. قسەی برادەرێکم بیرکەوتەوە، لە وتارێکی دەنگیدا دەڵێت؛ “با عەرەب فێری کوردی نەبن، چونکە نهێنییەکانمان دەزانن”، منیش پێم گوت، هاوڕێ نهێنییەکانمان هان لەناو میدیای...

موحسین ئۆسمان پێشکەوتنی هەر پارتێکی سیاسی لە جیهاندا، پەیوەستە بە پڕۆسەی “پاکبوونەوە” (Catharsis)، چونکە پارتێک نەزانێت چۆن مامەڵە لەگەڵ کۆمەڵگە و ڕیتمی دەوروبەرەکەیدا بکات، لە خەڵک دوور دەکەوێتەوە و تووشی بیرۆکراسی دەبێت. بەمەش سێ خاڵ بۆ هەر پارتێک گرنگن؛ مێژوویەکی پاک و پڕ لە خەبات، پارتێک کە لەسەر بنەمای دەزگا و دامەزراوەکان کار بکات، هەروەها خۆی لەگەڵ...

سلێمان مستەفا حەسەن ڕۆژی ٢٢ی تەمووزی ١٩٩٤ لە مێژووی باشووری کوردستان دا تەنیا ڕێککەوتێک نییە، بەڵکوو بیرەوەریی ڕۆژانێکە، کە هەموو دۆستەکانی کورد هاوارێکی هاوبەشیان هەبوو، “کوردینە یەک بگرنەوە و شەڕی براکوژی بوەستێنن”. لەو ڕۆژگارەدا، هەوڵە دیپلۆماسی و سیاسییەکان زۆر بوون. ئەمریکا و بەریتانیا و فەڕەنسا، هەر یەکەیان بە شێوەیەک هەوڵیان دەدا ئاگری ناکۆکی بکوژێننەوە و...

لە بەراییدا دەمەوێت ئاماژە بەوە بکەم، هەرچەندە هێشتا دەنگێک هەیە لەناو کورد دا، کە هاتنی بە لێشاوی عەرەب بۆ هەرێمی کوردستان بە مەترسی نازانێت، بەڵام ئاگایییەکی باشیش هەیە لەوەی نەوەکوو هاتنی عەرەب بەو ڕێژەیە جێگەی مەترسییە، بەڵکوو لەوە مەترسیدارتر داگیرکردنی کولتوورە. ئەمەش لە ڕێگەی ئەو ڕێکخراو و ڕەوتە سیاسییانەوە لە دوای ڕاپەڕینی ١٩٩١ەوە بە پلان کاری لەسەر دەکرێت و ئێستا لێکەوتەکانی زیاتر دەرکەوتوون...

ئەگەر تاوەکو ئێستا باوەڕێکی تایبەتیت هەبووە و هیچ گوومانێکت نەبووە کە باوەڕەکەت خەیاڵ نیە و ڕاستییە، ئەم گەشتە لە گەڵ ئەفلاتونی حەکیم بکە و لە ئەشکەوتەکەت وەرە دەرەوە. وە بۆ ڕاستی ئەو خەیاڵە بگەڕێ کە ساڵانێکە دەیبینی. جا باوەڕەکەت ئایینییە، مەزهەبییە، یان باوەڕێکی سیاسییە یاخود هەرچ بیروباوەڕێکی دیکەی کۆمەڵایەتی و نەریتییە. جا فەرموو...

عارف قوربانی ماوەیەک دواى ئازادکردنى شنگال لە دەستى داعش، لەناو ئێزدییەکان دا مەیلى ئەوە پەرەیسەند کە شارەکەیان جۆرێک لە سەربەخۆیى خۆبەڕێوەبەرێتیى بدرێتێ. بۆ ئەو مەبەستە لە 2016 پڕۆژەى بەپارێزگاکردنى شنگال پێشکەش کرا، بەڵام هەر زوو لەلایەن ناوەندى دەسەڵات لە بەغدا، داواکارییەکەیان ڕەتکرایەوە. دواى ڕەتکردنەوەى داواى بەپارێزگاکردنى شنگال، بیرۆکەى ئەوە هاتە ئاراوە کە بەهۆى فرەڕەنگیى دەشتى نەینەوا کە پێکهاتەى جیاجیاى نەتەوەیى و ئایینیى :وەک: کورد و تورکمان و عەرەب و سریانى و کلدانى و ئاشوورى و ئەرمەنى) هەروەها ئیسلام، کریستیان، ئێزدى، کاکەیى و سابیئە لێی دەژین، وەک نموونەى پێکەوەژیان پارێزگایەکى نوێ لە دەشتى نەینەوا دروست بکرێت. بەڵام بەغدا بۆئەوەى کۆتایى بەو پرس و بابەتە بهێنێت، بە پاساوى ئەوەى دەستوور ڕێگە بەوە نادات دەستکاریى یەکە ئیدارییەکانى هیچ پارێزگایەک بکرێت کە مادەى 140 دەیگرێتەوە، سەرۆککۆمار ڕاگەیێندراوێکى تووندى بڵاوکردەوە و لە ئەنجوومەنى نوێنەرانى عێراق‌ـیش لە کۆتایى ئەیلوولى 2016 یاسای پارێزگاریکردن لە یەکە ئیدارییەکانى موسڵ دەرکرا. دواى ئەم دوو ڕووداوە، بە پاساوى ئەوەى خەڵکى ناحیەی ئامرلى لە دژى داعش جەنگاون، پڕۆژەى بەقەزاکردنى شارۆچکەکەیان لەناو ئەنجوومەنى پارێزگاى سەڵاحەدین بەرزکرایەوە بۆ بەغدا. لە کاتێکدا ئامرلى هاوشێوەى شنگال و شار و شارۆچکەکانى دیکەى دەشتى نەینەوا، لە سنوورى ئەو یەکە ئیدارییانە بوو کە دەکەونە ناوچەکانى مادەى 140ی دەستوورى عێراق، بەڵام ناوەندى دەسەڵات کە هەمووى چەند مانگێکى کەم بوو داخوازیى شنگال...

پێم وایە لە بەدبەختی کوردە، کە ئەوەی ئاگر و ئاسن بە سەریدا نەی سەپاند، خەریکە ئازادی دەی سەپێنێت. ئایین لە سێبەری ئازادیدا هێندە دەنگی زوڵاڵە، لە هیچ سایە و سێبەرێکی دیکەدا ناتوانێت هێندە دەنگ هەڵببڕێت و گەرا بکات و بیری فەلسەفی خۆی بسەپێنێت. لەگەڵ ئەوەشدا بۆشاییەک بۆ بەرانبەر ناهێڵێتەوە، کە بۆچوونێکی دیکەی هەبێت....

یەکێک لەو چەمکانەی کە نووسەر و توێژەرانی کوردستان بەئاگایی یان بەبێ ئاگایی بێت بۆ دۆخی کورد و کوردستان بەکاری دەهێنن، جیاوازی نەکردنە لەنێوان چەمکی داگیرکەر و ژێردەستە. مانای ژێردەستە چییە؟ ئایا بەڕاستی کورد ژێر دەستەیە و داگیرکەرانی کوردستانیش سەردەستەن؟ لە زانستە کۆمەڵایەتییەکاندا، سەپاندنی هەژموون واتە سەپاندنی بەها و زمان و کولتوور و مۆدێلی...

سلێمان مستەفا حەسەن ڕۆژنامەنووسی تورک، جەم ئەرجییەس، لە چاوپێکەوتنێکیدا لەگەڵ یەشار کەمال لەسەر پرسی کورد، دەپرسێت؛ ئایا پرسی کورد چۆن چارەسەر دەکرێت. لەکۆتایی چاوپێکەوتنەکەدا یەشار کەمال چیرۆکێکی باڵکێشی بۆ دەگێڕێتەوە و دەڵێت: جەم گوێ بگرە. ئێستا دەمەوێت باس لە بەشێک لە داستانی “ماناس”ت بۆ بکەم، کە لەگەڵ جەنگیز ئایتماتۆڤ بەیەکەوە خوێندوومانەتەوە. لە چیرۆکەکەوە،...

دوو هەفتەیەک لەمەوبەر بابەتێکم بڵاوکردەوە بە ناونیشانی “بەکاڵاکردنی ئایین”، برادەرێک لە شێوەی ڕەخنەدا بۆمی نوسیبوو؛ ئەی بەکاڵاکردنی زانست؟ بۆیە بەلامەوە گرنگبوو، لەو کورتە نوسینەدا شڕۆڤەیەکی کورت بۆ مامۆستا وەکو دەستەڵاتێکی ڕەمزیی بکەم، بەتایبەتیش لە زانکۆ و ناوەندەکانی ئەکادیمیاکاندا. لەو بارەیەوە تیۆرییەکمان هەیە بەناوی “دەستەڵاتی ڕەمزی” (Symbolic Power) و لە داهێنانی کۆمەڵناسی فەرەنسی “پیێر...