ڕۆژی یەكشەممە، ڕێکكەوتی 19ی نیسانی 2026 پەرلەمانی عێراق خوێندنەوەی یەكەمی بۆ پێشنیازە-قانوونی سەربازیی زۆرەملێ “قانوونی خزمەتی ئاڵا” كرد. ئەو پێشنیازە-قانوونە، بە ناونیشانی “پێشنیازە-قانوونی خزمەتی ئاڵا” ئەنجوومەنی وەزیرانی عێراق لە 31ی ئابی 2021 لە دانیشتنی ژمارە 33یدا ئاراستەی نووسینگەی ڕازگری گشتیی پەرلەمانی عێراقی كردبوو. لە 2021وە هەتا ئێستا (2026) دەرفەتی خستنەبەرنامەی لە پەرلەمانی عێراق...

بەرایی خوێنەری بەڕێز پێویستە ئاگاداری ئەو ڕاستییە بیت کە ئەم لێکۆڵینەوە و شیکارییەی لێرەدا خراوەتە ڕوو، تەنها وەستانە لەسەر ناوەڕۆکی دووەم کۆبوونەوەی تۆمارکراوی عەلی حەسەن مەجید لە کۆی ئەو هەموو کۆبوونەوانەی لەماوەی ئەنفال و دوای ئەنفالدا ئەنجامیداون و لەچەند کاسێتێکی دەنگیدا تۆمارکراون خۆشبەختانە ئەم ئەم نەوارە دەنگییانە لە ساڵی ١٩٩١دا لەماڵەکەی خۆیدا لەلایەن...

دوای تێپەڕینی ٣٨ ساڵ بەسەر تاوانی ئەنفال و کیمیابارانکردنی هەڵەبجە دا؛ دوای ٣٣ ساڵ لە حوکمڕانی کوردی، کاتی ئەوە هاتووە گوتاری کوردستانیی لەم یادانەدا لە شینگێڕی و نواندنی مەزڵومیەتەوە بگۆڕێت بۆ گوتارێکی یاسایی و زانستی و نەتەوەیی بەهێز. پێویستە ئەم یادانە بکرێنە هەوێنی بنیاتنانی داهاتوویەکی پارێزراو. بۆ ئەم مەبەستەش دەکرێت سوود لە ئەزموونی...

سلێمان مستەفا حەسەن نەتەوە یەکگرتووەکان (UN) و بە تایبەتی ئەنجوومەنی ئاسایش، یەکێکن لە گرنگترین دامەزراوە نێودەوڵەتییەکان، کە کاریگەرییەکی ڕاستەوخۆیان هەیە لەسەر چارەنووسی گەلان. هەر کاتێک بڕیارێک دەردەکەن، ئەو بڕیارە بە تەنیا ڕاگەیاندنێکی سیاسیی نییە، بەڵکوو زۆر جار بنچینەیەکی یاسایی و ڕێنمایییە بۆ هەنگاوەکانی داهاتوو، بە شێوەیەکی ڕێکخراو، بڕیارەکانی ئەنجوومەنی ئاسایش کاریگەرییان دەبێت لە...

ئاسۆ عەبباسزادە ئێران لە شەڕ لەگەڵ ئەمریکا و ئیسرائیل، یەکەم بە پێی قەوارەی سەربازی خۆی و دووهەم بە ڕەچاوکردنی ناهۆشیارانەی تایبەتمەندیی سایکۆلۆجیی گشتیی جەماوەری ئێرانی، کە خۆی پێ زلە و لە خولیای ئیمپڕاتۆرییەتی مێژووییدا دەژی، شێوازێکی تایبەتی بۆ ئەو شەڕە هەڵبژاردووە کە لە ڕاستیدا تاکە بژاردەیە کە لە بەر دەستی دایە.  واتا شەڕی...

بەهمەن تاهیر نەریمان کورد کە خاکی دابەش دەکرێت، پێویستی بەوەیە لە ناو خەیاڵگە و ڕەمزە هاوبەشەکانیدا خۆی خۆی کۆبکاتەوە و هەستی هاوبەش، ئاڵای هاوبەش، ئاهەنگی هاوبەش یەکیان پێ بگرێتەوە، یەکپێگرتنەوەکە دەربڕینی خۆشییەکی هەمانکاتییە. واتە کوردان لەهەمان ڕۆژی نەورۆزدا چێژی “ئاهەنگگێڕان” یەکیان پێ دەگرێتەوە، ئەگەر مەزهەبی “شیعە” لە عاشوورا دا یادی شەهیدکردنی ئیمام حوسێن،...

ئومێد مەحمود داهێنانی هێما و نووسین کۆتایی بە قۆناغی پێش مێژوو هێنا، قۆناغی نوێ لە مێژووی مرۆڤایەتیدا دروستکردنی شار-دەوڵەت و شارستانی بوو، ئەم گۆڕان و گەشەیە دەرئەنجامی کۆمەڵایەتیبوونی مرۆڤ بوو، مانەوە و بەردەوامی ژیانی مرۆڤ پێکهێنانی خێزانی پێویست کرد و خزمایەتی و بەرەبابی بەدووداهات. لەسەر بنەمای خزمایەتی چەند بەرەبابێک بەیەکەوە هۆزیان پێکهێنا و...

جیهان لەبەردەم وەرچەرخانێکی مێژووییدایە کە تێیدا نەزمی جیهانیی دوای جەنگی سارد خەریکە هەڵدەوەشێتەوە. ئەو ئەوروپایەی کە بۆ چەندین دەیە وەک ناوەندی ئارامی، دیموکراسی و گەشەی ئابووری دەبینرا، ئێستا لەبەردەم مەترسییەکی گەورەدایە؛ ئەویش گۆڕانیەتی بۆ ناوچەیەکی ناسەقامگیر و پڕ لە قەیران، کە هاوشێوەی “ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بێت لە ڕووی جەنگ، گرانی و دەستێوەردانی زلهێزەکانەوە. داڕمانی...

سەروەریی فیزیکی و شکستی ئەندازیاریی سیاسی لە لۆزان دا ڕێککەوتننامەی لۆزان لە  ١٩٢٣ هەوڵێکی نێودەوڵەتی بوو بۆ جێگیرکردنی نەزمێکی سیاسی کە لەگەڵ بونیادی فیزیکی و جوگرافی ناوچەکەدا نەدەگونجا و زۆر لە عەقڵیەتی ئیمپریالیستی ئەوان گەورەتر بوو. ئەم پەیماننامەیە لە بنەڕەتدا نەخشەیەکی سیاسی ئاراستەکراو بوو کە بەبێ ڕەچاوکردنی واقیعی تۆپۆگرافی و مێژوویی بەسەر ناوچەکەدا...

لەمیانەی کارکردم لەسەر توێژینەوەیەک کە پەیوەندی بە ناسنامەوە هەیە، کتێبی شوناس و توندوتیژی (Identity and Violence, the Illusion of Destiny)م خوێندەوە، کە بیرمەند و فەیلسەف و ئابووریناسی هیندستان ئامارتیا سین (Amartya Sen) نووسیویەتی. لە خوێندنەوەی کتێبەکەدا بەسەر چەمکی بچووککردنەوە یان “کورتکردنەوەگەری” (Reductionism)دا کەوتم؛ کە یەکێکە لە چەمکە هەرە گرنگەکانی بواری فەلسەفە و زانست...