دابەزاندن بە پی دی ئێف مایکڵ گونتە وەرگێڕانی: پێشڕەو محەمەد پوختە لە پاییزی ٢٠٢٤دا حکومەتی تورکیی لە ناکاو پێشنیازی ئەوەی کرد لە بەرانبەر هەندێک دەستکەوت و سازانی نادیار و نەزانراو، {پە}کە[کە] دەبێت چەک دانێت و خۆی هەڵوەشێنێتەوە. ئەبجەلان (ناوەکە بە ئانقەست شێوێنراوە، سەکۆ)، ڕابەری لەمێژ زیندانیکراوی حیزبەکە، ئەم پێشنیازەی قبووڵ کرد. لەمیانەی دوازدەمین...

دابەزاندن بە پی دی ئێف “دەربەدەری تەنیا جیابوونەوەیەکی جوگرافی نییە، بەڵکوو بارودۆخێکی مرۆڤایەتییە کە ئاواره‌ لەگەڵ لەدەستدان دا بژی و لە هەمان کاتیشدا هەوڵ دەدات فۆرمێکی نوێی پێ بدات” ئێدوارد سەعید ئەم بابەتە ڕێبازێکی ئۆتۆئێتنۆگرافی ڕەخنەگرانەیه‌ كە ئەزموونی خۆیی (سەبجێكتیڤ) و كه‌سیی، دەبنە مادەی شیکاری بەکۆمەڵ. بێگومان وەکوو هه‌ر کوردێکی دەربەدەر، لە یادەوەریی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف دامەزراوەکانی دەوڵەت پێویستیی حەتمین بۆ پاراستنی زمان و نەتەوە پاراستنی زمان و کولتوور و مێژوو و  کۆیاد، کە وەک کۆڵەگە سەرەکییەکانی نەتەوە لە بەشی دووەم و سێیەمی ئەم بابەتەدا ناسێنران، ئێجگار گرنگن بۆ مانەوەی هەر نەتەوەیەک. لەم بڕگەیە گفتوگۆی پێویستییەکانی مانەوەی نەتەوە دەکەین، بە واتایەکی دیکە بۆ پاراستن...

دابەزاندن بە پی دی ئێف ئومێد مەحمود مانەوە و گەشەی کۆمەڵگە بەندە بە پرەنسیپی یەکسانی خەڵکەکەی لەوەی وەکیەک بەشێکی کۆمەڵگەکەیان بن. لەسایەی ئەم  یەکسانییەی ئەندامانی جڤاکە سەربەخۆ و سروشتییەکاندا، جووڵە و هەنگاو بەرەو دیموکراتی خێراتر دەبێت (ئەرستۆ)، تا جڤاک لە دیموکراتی نزیکتر بێت لەناو خەڵکەکەیدا لەیەکنزیکبوونەوە و بەیەکپەیوەستبوون زیاد دەکات. ئەم لێکنزیکبوونەوەیە بەتایبەت...

دابەزاندن بە پی دی ئێف بەشێ ئێک                                                                            نه‌ته‌وه‌، د فه‌رهه‌نگه‌كا هەڤبه‌ش دا پێكهاته‌یه‌كا نیشتمانیى و نه‌ته‌وه‌یى یه‌ ب ژیانا كه‌سى ڤه وه‌ك زمان، كولتوور و ناسنامه‌ ڤەگرێدا یه‌ و سه‌لمینیت کو تاكه‌كه‌س ب هزره‌كا نه‌ته‌وه‌خوازى د ژیانه‌كا بچووك دا خوه‌ دناڤ ژیانه‌كا مه‌زنا گشتى دا ببینیت. ناسیۆنالیزم(*) وه‌ك هزر و فه‌لسه‌فه‌ په‌یوه‌ندیێن وێ...

دابەزاندن بە پی دی ئێف بەشی سێیەم نزیک بە هەزار ساڵ پێش سەرهەڵدانی دەوڵەت-نەتەوە لە ناوچەکە و دابەشکردنی فەرمیانەی کوردستان، کورد و کوردستان ئەگەر ئازاد و سەربەخۆش بووبن، ئەگەر خاوەنی میرنشینی دەسەڵاتدار و فەرمانڕەواش بووبن، ئەوا بەگشتی، بە ڕاستەوخۆ یان بە ناڕاستەوخۆ، لەژێر قەڵەمڕەوی یەکێک لە ئیمپراتۆرییەتەکانی ناوچەکەدا بوون، جا ئەمەوی و عەباسییەکان...

دابەزاندن بە پی دی ئێف ئەمە بەشی دووەمە لە بابەتێکی چوار بەشی بەناونیشانی “لە نەبوونی دەوڵەت‌ـدا، زمان و نەتەوە لەناودەچن، کەیسی کورد”. لە بەشی یەکەمدا قسەمان لەسەر پێگەی زمانی کوردی کرد لەگەڵ ئەو مەترسیانە کە ئەمڕۆ بەتایبەتی زمانی کورد لە باکوور و ڕۆژهەڵاتی وڵات ڕووبەڕووی بوونەتەوە. لەم بەشەدا قسە لەسەر پێگەی دەوڵەت دەکەین...

دابەزاندن بە پی دی ئێف لە هەزار ساڵی ڕابردوودا، کورد زۆرترین زەرەری لە دەستپێشخەریی ئاشتی دەگەڵ داگیرکەرانی کردییە. ئێمەی کورد نەتەوەیەکی ئاشتیخوازین. پەلاماری هیچ نەتەوەیەکمان نەداوە و خاکی کەسمان داگیر نەکردییە. هەر کاتەکیش دەستی ئاشتیمان بۆ درێژ کرابێ، بێ دوودڵی قبووڵمان کردییە. ململانێی کورد دەگەڵ تورك و عارەب و فارس لەسەر ئەوەیە: کە...

دابەزاندن بە پی دی ئێف وای بۆدەچم ئەوەی کە هەتا ئێستا نەیهێشتووە کورد لەناو ئەوانی دیدا بتوێتەوە کولتوورە بەهێزەکەیەتی، زمان و جلوبەرگ و دابونەریت، بەتایبەتی زمان، کە ئەو چەکە بەهێزەیە شەڕی مانەوەی پێ دەکات. جگە لە وشە و ئاخاوتن زمانی تریشی هەیە. یەکێک لەوانە ڕەنگەکانن. ڕەنگە باشترین نموونە هەڵوێستە مێژووییەکەی زارا ساڵح بێت،...

دابەزاندن بە پی دی ئێف ڕەچەڵەک یان ئەسڵ و نەسەب، بریتییە لە ڕەگوڕیشەی مێژوویی پێکهاتنی بنەماڵەیی گرووپێکی مرۆیی دیاریکراو، هەندێک لە زانا بەراییەکانی زانستە کۆمەڵایەتیەکان، وەکوو لویس مۆرگان و هێربەرت سپێنسەر و ئەدوار تایلەر، هەموو ئەوانەی لە ژێر کاریگەریی تیۆرەکەی داروین‌دا لە بارەی گەشەسەندن، بایەخێکی زۆریان بە ڕەچەڵەک و بنەچەی گرووپە مرۆییەکان دەدا،...