دابەزاندن بە پی دی ئێف لە لاپەرە ٤ی ژمارە ٩ی گۆڤاری ئەنفالستان، ساڵی ٢٠١٢ بابەتێکی ئارام ڕەفعەت بڵاوکراوەتەوە بە ناونیشانی “هەموومان تاوانبارین“، لەوێدا نووسەر بەراوردێكی کورت و پوخت و بەهێزی لە نێوان تاوانی ئەنفال و ڕووداوی نقوم بوونی کەشتییەکەی تایتانیك دا کردووە. ئارام ڕەفعەت نووسیوێتی: “ئەمڕۆ ١٤ ی نیسان یادی ٢٤ ساڵەی تاوانی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف لەو سەردەمەی کە ئەوروپا لە سەدە تاریکەکاندا دەژیا، کڵێسا و پیاوانی ئایین دەسەڵاتی ڕەهایان هەبوو. سەدەی تاریک بوون، چونکە ئەوان جڵەوی هەموو کاروباری کۆمەڵگەیان لەچنگدا بوو. ئەو کاتە و زۆریش پێشتر لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست چەند بنکەیەکی زانست و زانیاریی هەبوون، بەڵام ئەوان بەشێک نین لە شۆڕشی زانستیی نوێی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف هەرێمی کوردستان لە ڕووی زمان و زارەوە فرەچەشنە. زمانی سەرەکیی هەرێمەکە کوردییە، لەپاڵ زمانی کوردی، زمانی نەتەوەکانی دی وەک سریانی و تورکمانی و ئەرمەنی و عەرەبی هەیە کە لە دەستووری عێراق-دا بە ڕەسمی ناسێنراون.  لە نێو ئەم زمانانە، عەرەبی کە زمانی باڵادەستی هەموو عێراق و کوردستان-یش بوو، لە...

دابەزاندن بە پی دی ئێف کاردۆ ئەسعەد هەرێمی کوردستانی عێراق ناوچەیەکی ئاڵۆزە و تێگەشتن لە بارودۆخەکەی تا ڕادەیێک قورسە، دیمەنە سیاسییەکەی بە هەمان شێوە ئاڵۆزە، کە لە ژێر کاریگەریی پەیوەندییە خێڵەکییەکان و خزمایەتی و حیزبی و ناڕەزایەتییە مێژووییەکان پرۆسەی دیموکراسی پەرەسەندوودایە. یەکێک لە پرسە گرینگەکان کە لەم چەند ساڵەی دواییدا هاتۆتە ئاراوە، پشتگوێخستنی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف دەتوانین ئەم ساڵ (2024) بە ساڵی هەڵبژاردن ناوزەد بکەین، چونکە لە زۆرێک لە وڵاتانی جیهان هەڵبژاردن ئەنجام دراوە و ئەنجام دەدرێت، وەک بەریتانیا، فەڕەنسا، ڕوسیا، ئێران، تورکیا و یەکیەتی ئەوروپا و هەرێمی کوردستان. یەکێک لە هەڵبژاردنە گرنگەکانی ئەم ساڵەش هەڵبژاردنی سەرۆکایەتی ئەمریکایە، بۆیە لەم وتارەدا هەوڵدەدەین بە شێوەیەکی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف که‌شمیر نه‌ته‌وه‌ و وڵاتێکی خاوه‌ن شووناس و ناسنامه‌ی نه‌ته‌وه‌یی خۆیەتی؛ له‌ ١٩٤٧ که‌ بڕیار بوو سه‌ربه‌خۆیی وه‌ربگرێ که‌وته‌ بەر هێرشی نافه‌رمی دەوڵەتی تازەدامەزراوی پاکستان؛ میری که‌شمیریش بۆ به‌رگری په‌نای بۆ هیندستان برد. هیندییه‌کان ئاماده‌ بوون شه‌ڕ بۆ که‌شمیر بکه‌ن ئه‌گه‌ر له‌ به‌رامبه‌ردا سه‌روه‌ریی نه‌ته‌وه‌یی خۆیان هه‌ڵوه‌شێننه‌وه‌ و وه‌ک...

دابەزاندن بە پی دی ئێف كازم جەباری ڕەوڕەوەی شارستانی و مێژوویی هەر گەل و نەتەوەیەك ئەوە دەخوازێت، بایەخ بە كەلوپەل و كەرەستە و پاشماوەوە و یادەوەرییەكانی خۆی بدات، لە دونیادا هیچ گەلێك نییە خاوەن شوناس و شانازی مێژوویی و نیشتیمانی و نەتەوەیی و سەرمایەی ڕەمزی خۆی نەبێت، جا چ لە سەر ئاستی گشتی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف نووسینی: جۆن بولۆک وەرگێڕان و کورتکردنەوە بە کەمێک دەستکارییەوە: هەڵکەوت پشدەری ئێستگەی بەغدا لە ١٩٣٦ دامەزراوە و لە ١٩٣٩ یەکەم پەخشی بە زمانی کوردی هەبووە. لە ماوەی حوکمی داگیرکاریی ئینگلیز لە نێوان ١٩١٨ بۆ ١٩٣٢، خوێندن بە کوردی تەنیا تا لە قۆناغی سەرەتایی هەبوو. بە دەگمەنیش نووسراوەکانی دەسەڵاتی...

دابەزاندن بە پی دی ئێف یەکێک لە دیاردە هەر بەرچاوەکانی زمانی کوردی لە ڕابردوو، بیستەکانی سەدەی بیستەم و ئێستاشدا، لابردنی هەموو وشەیەکی بێگانەیە لە زمانەکە، بە تایبەت عەرەبییەکان، هاوکات دانانی وشەیەکی کوردییە لە جێگەی. ئەم ڕەوتە لە زمان پێی دەگوترێ “پەتیکردنی زمان” (linguistic purism). هەموو زمانێک لە مێژووی گەشەکردنیدا بە قۆناغێکی پەتیکردندا تێپەڕیوە....

دابەزاندن بە پی دی ئێف بیناکردنی شارستانییەت، بە هەموو ڕەهەندە کردەییەکانییەوە، پڕۆسەیەکی ئاڵۆزە بەڵام هەرگیز مەحاڵ نییە. شارستانییەت ئاماژەیە بۆ کۆمەڵگەیەکی ئاڵۆز، کە تایبەتمەندە بە بوونی شار، چینە کۆمەڵایەتییەکان، فۆڕمەکانی پەیوەندی هێمادار (وەک سیستەمی نوسین، کە هی ئێمە پڕە لە گەڕەلاوژێ) و ئەو دامەزراوانەی کە چالاکییە ئابووری و سیاسی و کۆمەڵایەتییەکان ڕێک دەخەن....