لەو دنیایە پڕ لە هەواڵ و خێراییەدا، کە تەکنەلۆجیا و پەنجەرە دیجیتاڵییەکان سنوورەکانیان بەزاندووە و زانیاری وەکوو بریقەی تیشک دەگاتە دەست خوێنەر، پێگەی ڕاگەیاندن وەکوو چاوی کراوەی کۆمەڵگە و ئاوێنەی ڕاستەقینەی ڕووداوەکان قورساییەکی گەورەی پەیداکردووە. ئاراستەکردنی هۆشیاری و دروستکردنی ڕای گشتیی، دەسەڵاتێکی گەورە پێشکەش بە میدیا دەکات، بەڵام ئەم دەسەڵاتە مەرجی تووندی هەیە، کە خۆی لە پابەندبوون بە ڕاستی و ئەخلاقی پیشەکەدا دەبینێتەوە. لە هەرێمی کوردستانیشدا، وەکوو هەر مەیدانێکی دیکەی پڕ لە گۆڕانکاری، ڕاگەیاندن مێژوویەکی پڕ لە هەوراز و نشێوی هەیە. ئەگەر بە چاوێکی کراوە و بێلایەن سەیری دۆخی ئەمڕۆ بکەین، بۆمان دەردەکەوێت، کە میدیای کوردی لەبەردەم تاقیکردنەوەیەکی قورسدایە، لە لایەکەوە دەبێت پارێزگاری لە پیرۆزی و ڕاستگۆیی پیشەکە بکات، لە لایەکی دیکەشەوە خۆی لەو تەڵە سیاسی و بازرگانییانە ڕزگار بکات، کە بوونەتە بەشێک لە ژینگەی کارکردنی ڕۆژنامەگەری.
کاتێک دەگەڕێینەوە دواوە، ناکرێت چاو داخەین لەو دەستکەوت و فیداکارییە گەورەیەی کە ڕاگەیاندنی کوردی لە پاش ڕاپەڕین و لە بەستێنی کرانەوەی گشتیدا بەدەستی هێنا. لەو سەردەمەدا، ڕاگەیاندن توانی بەربەستە تووندەکانی زیندانی ڕابردوو بشکێنێت و دەرفەت بۆ دەنگی جیاواز و ڕۆژنامەگەریی بوێر و کاری بەدواداچوون بڕەخسێنێت. ئەمەش دەرگایەکی گەورەی کردەوە بۆ خستنەڕووی کەموکوڕییەکان و ئاشکراکردنی گەندەڵییەکان و هۆشیارکردنەوەی تاکەکان لە مافە سەرەتاییەکانیان. چەندین ڕۆژنامەنووسی دڵسۆز و دەزگای بوێر قوربانییاندا، بۆ ئەوەی ڕاستی لەژێر پەردەی تاریکیدا نەمێنێت، ئەمەش ورە و هیوایەکی دیکەی بە کۆمەڵگە بەخشیوە و دیموکراسییەتی کوردی خستە سەر ڕێڕەوێکی تازە.
بەڵام لە بەرانبەر ئەم وێنە درەوشاوەیەدا، واقعێکی تریش هەیە، کە ناکرێت بشاردرێتەوە، ئەویش سێبەری قورسی حیزبیبوون و بەرژەوەندییە تەنگەبەرەکانە، کە بەسەر زۆرینەی کەرتی ڕاگەیاندندا کێشراوە. کاتێک ئاراستەی کارکردن دەبێتە قوربانی ململانێ سیاسییەکان و هەواڵ و زانیاری لە خزمەت بەرژەوەندی گشتیدا بەکارنایەت، بەڵکوو دەگۆڕێت بۆ چەکێکی دەروونی و میدیایی. لەم ژینگەیەدا، ڕاستگۆیی یەکەم قوربانییە کە دەدرێت و متمانەی گشتیش وردە وردە پووکەنەوە بەخۆیەوە دەبینێت، بە جۆرێک، کە خوێنەر جارجارە نازانێت باوەڕ بە کام لایەن بکات و بێهیوایی لەناو چین و توێژەکانی کۆمەڵگەدا بڵاو دەبێتەوە.
جگە لەمە، لە سەردەمی ئێستای ڕۆژنامەگەریی ئەلیکترۆنی و ماڵپەڕەکاندا، تەوژمی بازاڕگەریی و ڕاکردن بە دوای بینەر و کلیکدا، ئاراستەیەکی دیکەی ناتەندروستی دروستکردووە. بڵاوکردنەوەی هەواڵی نەپاڵاوتە و پەلەکردن لە گەیاندنی زانیاری بێ دڵنیابوونەوە و بەکارهێنانی ناونیشانی هەڵخەڵەتێنەر لە پێناو کۆکردنەوەی لایک و سەرنجدا، زیانێکی گەورەی بە ناوەرۆکی پیشەکە گەیاندووە. پلاتفۆڕمەکان لەجیاتی ئەوەی ببنە مەیدانی هۆشیاری و پێگەیاندنی ڕووناکبیری، هەندێکجار دەبنە فاکتەری پشێوی و بڵاوکردنەوەی دەنگۆی ناڕاست و تێکدانی شیرازەی دەروونیی هاووڵاتییان، کە ئەمەش پێشێلکردنێکی ڕوونە بە بنەماکانی نووسینی هەواڵ و بێلایەنیی پیشەیی.
لە کاتێکدا، جیهان بەرەو پێشکەوتنی مەزن لە بواری ڕۆژنامەگەریی شیکاری و ڕاستەقینەدا هەنگاو دەنێت، میدیای کوردی پێویستییەکی بەپەلەی بە خۆداچوونەوە و نوێگەری هەیە. پێویستە دەزگا ڕاگەیاندنییەکان لەو بازنە داخراوەی بەرژەوەندییە حیزبی و تەسکەکان دەرباز ببن و بگەڕێنەوە بۆ سەر ئاراستە ڕەسەنەکەی کارکردن، کە خزمەتکردنی ڕاستەقینەی کۆمەڵگە و گەیاندنی دەنگی بێدەنگەکانە.
لە کۆتاییدا، ڕاگەیاندنی کوردی و بە تایبەتی ڕۆژنامەگەریی ئەلیکترۆنی پێویستی بە پێداچوونەوەیەکی قووڵ و بوێرانە هەیە لە ستراتیجی کارکردنیدا. ڕاستگۆیی تەنیا ڕستەیەکی جوان نییە لە کتێبەکاندا، بەڵکوو مەرجی بنەڕەتیی مانەوەی هەر میدیایەکە، کە بیەوێت ڕێز لە عەقڵ و شکۆی خوێنەر بگرێت. تاوکوو ئەو کاتەی دەزگاکانی ڕاگەیاندن لە هەژموونی هێزە سیاسییەکان و بەرژەوەندییە تایبەتییەکان دەرباز نەبن و نەگەڕێنەوە بۆ بنەما ڕەسەنەکانی پیشەی ڕۆژنامەگەری و ڕێزگرتن لە ئەخلاقی کاری ڕۆژنامەنووسی، ڕاگەیاندن ناتوانێت ئەو پردە متمانەیە دروست بکات، کە کۆمەڵگە هەمیشە چاوەڕێی دەکات و لە پێناویدا قوربانی بەخشیوە.
